01-12-2013 Ramshoorn

VOOR ELKAAR WESTLAND

Samen staan we sterker!

Schuldhulpmaatje Westland

logo shm

 

December 2013, Ramshoorn De Lier:

 

Schuldhulpmaatje in de praktijk

 

Op bezoek bij Wietske de Jong, Nel Koornneef en Cees.

Wietske en Nel zijn beide vanuit de Lierse diaconie, betrokken bij Schuldhulpmaatje Westland.

Schuldhulpmaatje is een kerkelijk initiatief, ontstaan vanuit

'Kerk in Aktie' en heeft een landelijk netwerk.

De vrijwilligers helpen mensen die in financiële problemen zijn geraakt. Zo ook hier in het Westland.

 

Wietske: 'Je moet daarbij denken aan mensen die door scheiding,

faillissement, werkloosheid, ziekte of een onverkoopbaar huis met hoge lasten zitten en zo niet meer op tijd hun rekeningen kunnen betalen. Ook komen verslavingen veel voor, maar daar gaan eerst andere instanties aan het werk. De betrokken mensen wachten vaak te lang voor ze hulp vragen. Ze schamen zich en komen er niet graag voor uit dat ze in de finaciële problemen zitten. Ook is hun administratie soms een puinhoop.

Wij horen dan via de gemeente Westland, de werkgever, Vitis Welzijn of Careijn, (om maar een paar instanties te noemen), waar en hoe er hulp nodig is.'

Nel is, naast haar diaconaal werk, ook bestuurslid van de stichting

'Voor Elkaar Westland'.

Nel: 'Voor Elkaar Westland wil de sociale betrokkenheid in de

maatschappij bevorderen en bijdragen aan een zorgzame samenleving. Zo staat dat officieel beschreven en daar valt project 'Schuldhulpmaatje'ook onder. Deze stichting is opgericht om gelden te kunnen verwerven die nodig zijn voor onder meer het werk van de maatjes. Denk hierbij aan kosten voor cursussen, voorlichting, folders en dergelijke.'

Wietske: 'De maatjes zijn allemaal vrijwilligers, die voor nop werken, maar een maatje 'opleiden' kost al snel € 1000 per persoon.

Die opleiding, ook via 'Kerk in Aktie', houdt o.a. in:

Hoe ga je met de cliënt om, hoe benader je hem of haar.

Hoe krijg je de administratie op orde en hoe help je hem of haar met het aflossen van de schulden.

De maatjes geven morele en praktische steun. En natuurlijk hopen ze er aan bij te dragen dat hun cliënten in de toekomst schuldenvrij blijven.

Tot nu toe zijn er in het Westland 39 mensen geholpen door 12 maatjes. Deze mensen krijgen maximaal 3 jaar nazorg, maar dat hangt ook van hun situatie af. Op zogenaamde 'maatjesavonden' is er onderling overleg met de coördinator Westland, waarbij soms een deurwaarder aanwezig is.

 

De coördinator komt uiteraard veel schrijnende gevallen tegen en is een belangrijke schakel in het geheel. Die maatjesavonden dienen ook als steun in de rug.

Wietske en Nel vertellen dat ook op scholen voorlichting wordt gegeven. Sommige kinderen willen bijvoorbeeld dezelfde merkkleding als hun vriendjes, maar eigenlijk is daar geen geld voor. Tegenwoordig is ook de verslaving aan mobiel bellen een groot probleem. Er zijn tieners die voor duizenden euro's rood staan en als ze afgesloten worden schakelen ze over naar een andere provider. Als ze maar kunnen bellen. Maar het gaat

ook over dertigers en veertigers, die gewend waren gemakkelijk geld uit te geven. Als ze dan een stap terug moeten doen kunnen ze dat vaak niet.

Wietske benadrukt dat de diaconie op deze manier ook het gezicht van de kerk laat zien. 'Een kerk die met beide benen in de wereld staat en positief naar mensen kijkt, of ze nou bij een kerkelijke gemeente zijn aangesloten of niet. Dit past voor mijn gevoel ook goed in het plaatje als je over geloven praat. Dit hoort echt bij 'kerk-zijn'. Omkijken naar je medemens in nood.'

 

Een indrukwekkend verhaal dat Wietske en Nel vertellen, maar hoe

vergaat het een schuldhulpmaatje zelf? Om daar achter te komen ga ik ook op bezoek bij Cees, één van de 12 maatjes die sinds juni 2013 in het Westland begonnen zijn.

Cees is zeker bereid hier over te vertellen, maar hij zegt erbij dat de privacy van de cliënten uiteraard niet geschonden mag worden.

Hij lacht: 'Ik zeg ook nooit naar wie ik op bezoek ga, zelfs niet naar welke straat, maar ik ben ook ouderling en dat is een goede dekmantel om me ergens te vertonen.'

Cees heeft de training gevolgd en les gekregen van curatoren en

psychologen en uiteindelijk wordt er dan een werkovereenkomst

getekend.

'Het werk is wel vrijwillig, maar zeker niet vrijblijvend,' zegt hij. 'We krijgen een korte beschrijving van een cliënt en ontvangen daar wat informatie over. Dan kunnen de schuldhulpmaatjes op het verzoek reageren en kijken ze wie er tijd heeft en het ziet zitten om hier mee aan de slag te gaan. De coördinator Westland, Robert Voogd, gaat de eerste keer mee en als we alle informatie hebben uitgewisseld en er een klik is tussen het maatje en de cliënt, dan wordt er een overeenkomst getekend.

Ik begin dan eerst met het vertrouwen te krijgen van de cliënt. Ik laat ze bijvoorbeeld zelf vertellen hoe ze hun problemen ervaren.

Dat betekent dat je voor de persoon zélf interesse moet hebben. Het is nogal wat als je je hele hebben en houwen op tafel moet leggen. Ik moet inzicht krijgen in de financiële situatie van de cliënt. Waar zitten de schulden, welke brieven zijn belangrijk en wat kan er weg? Mensen hebben soms geen idee dat, als ze minder inkomen krijgen, ze de huur- en zorgtoeslagen moeten aanpassen. Ik hoor ook via de maatschappelijk werker waar de zwakke punten zitten. Daar kan je dan op inspelen.’

Cees vertelt dat er een hoop tijd in gaat zitten en dat het weleens

teleurstellend is dat mensen hem niet direct het hele vertrouwen geven. 'Als mensen iets achterhouden en niet eerlijk zijn, dan is het moeilijk werken. Er zijn er bij die er een dubbele boekhouding op na houden. Maar uiteindelijk gaat het er om hen uit de problemen te halen en het geeft veel voldoening als het lukt om hun financiën weer overzichtelijk te krijgen. Vergeet daarbij niet dat er achter de financiële moeilijkheden vaak een veel groter probleem zit. Dat kan een scheiding zijn, of een faillissement. Mentaal zitten deze mensen dan vaak al aan hun taks. En dan nog die rekeningen!'

Cees ergert zich wel aan banken die leningen verstrekken tegen heel ongunstige voorwaarden. En aan postorderbedrijven, waar je zo gemakkelijk gespreid kan betalen. 'Ook internet is, in combinatie met de creditcard, een boosdoener', zegt hij. 'Het op krediet kopen is zo gebeurd en werkt koopverslaving in de hand. Later blijkt dat de slachtoffers veel te veel geld kwijt zijn aan rente en boetes. Ik ga de gegevens opzoeken van de sociale dienst, kredietbeheer, banken en dat soort instanties. Informatie verzamelen dus. Maar de cliënt is zelf verantwoordelijk en die

neemt persoonlijk contact op met de betreffende instanties. Ik ga naast hen staan, maar je moet ze niet hun zelfstandigheid afpakken. Als dat klaar is en er komt duidelijkheid over de situatie dan proberen we alles weer op de rails te krijgen. Vaak komen de mensen dan in de schuldsanering terecht, maar er is in ieder geval een begin gemaakt naar een overzichtelijker leven.'

Hij zucht: 'Soms stellen mensen bij allerlei instanties me teleur. Het is of ieder zijn eigen rol speelt en daar is vaak moeilijk tussen te komen. De maatschappij is voor veel mensen erg ingewikkeld geworden. Ik ben wel geschrokken van het verborgen leed dat er is, ook hier in De Lier. Ik zie dit werk als een combinatie van ouderling en maatschappelijk werker zijn. En ik voel me bij mensen betrokken. Mensen helpen waar het kan vind ik belangrijk en daarom ben ik schuldhulpmaatje geworden.'

 

Tot slot vertelt Cees nog dat de cliënten het erg waardevol vinden dat de kerken dit oppakken. Het wordt breed gedragen en elke kerkelijke instantie zit in het project.

'Het klinkt misschien tegenstrijdig, maar juist mensen die niets meer met een kerk hebben, vinden het mooi dat we dit werk doen,' besluit hij.

Wietske, Nel en Cees, hartelijk dank voor dit interview.

Jeep van der Mark.

 

=======================================================

 

Voor Elkaar Westland

wil de sociale betrok- kenheid in de samen-leving bevorderen en bijdragen aan een zorgzame samenleving.